ಭಾರತದ ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಅನಾವರಣ: ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸರ್ಬಾನಂದ ಸೋನೋವಾಲ್

ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸರ್ಬಾನಂದ ಸೋನೋವಾಲ್ ಅವರು, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಕಡಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ದೇಶದ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು.

ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಕೇವಲ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬಂದರುಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದು ಸಾಗರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಕಡಲ ಸಾರಿಗೆ, ಸಾಗರ ಆಧಾರಿತ ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ, ಕಡಲ ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆಳ ಸಮುದ್ರದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಪರಿಶೋಧನೆಯಂತಹ ಹಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಭಾರತವು 7,500 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಲತೀರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ‘ಸಾಗರಮಾಲಾ’ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ‘ಡೀಪ್ ಓಷನ್ ಮಿಷನ್’ ನಂತಹ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಪರೀಕ್ಷಾ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು ಜಿ.ಕೆ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ: ‘ನೀಲಿ ಆರ್ಥಿಕತೆ’ (Blue Economy) ಎಂದರೆ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಸುಸ್ಥಿರ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಜೀವನೋಪಾಯ ಸುಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಗರ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಸರ್ಬಾನಂದ ಸೋನೋವಾಲ್ ಅವರು Ministry of Ports, Shipping and Waterways ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವಲಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು 2015ರಲ್ಲಿ ‘ಸಾಗರಮಾಲಾ ಯೋಜನೆ’ಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದು ಬಂದರು ಆಧುನೀಕರಣ, ಹೊಸ ಬಂದರುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ಬಂದರು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಬಂದರು ಆಧಾರಿತ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ‘ಡೀಪ್ ಓಷನ್ ಮಿಷನ್’ (Deep Ocean Mission) ಅನ್ನು 2021ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು, ಇದು ಆಳ ಸಮುದ್ರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಪರಿಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಸಾಗರ ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.